הכנת פוטוגרמה, הדפסי שמש

עודכן: 12 בנוב׳ 2025
יצירת פוטוגרמה / הדפסי שמש היא פעילות של מחקר, יצירה ואמנות. שימוש בטבע ובסביבה להכנת הדפסי שמש מרהיבים בעזרת דפים מיוחדים ואור החמה. פעילות שמתאימה לכל הגילאים.

פוטוגרמה היא תמונה הנוצרת על ידי חשיפת נייר (או סרט צילום) לאור.
פוטוגרמות ניתן ליצור לא רק באמצעות מצלמה, אלא גם על ידי הנחת חפצים על נייר רגיש לאור. כאשר האזורים הבלתי מכוסים נחשפים לאור השמש הם מכהים וכך נוצר תשליל של החפץ המונח.
לנייר הרגיש לאור קוראים ציאנוטייפ (cyanotype) ומשתמשים בו בין השאר ליצירת אמנות, שזה מה שאנחנו ניסינו לעשות היום!
בהתחלה התנסנו ביצירת אמנות מהטבע, יצאנו לחצר ואספנו עלים פרחים שבעינינו היו בעלי צורה מיוחדת. אחר כך, אספנו צעצועים קטנים בבית עם צלליות מעניינות ובדקנו איך הם יראו,
ולבסוף גם בדקנו מה קורה שלוקחים חפצים שקופים.
הפעילות של הכנת פוטוגרמה היתה כיפית ומסקרנת ויש לנו עוד הרבה שאלות שנרצה להמשיך ולחקור, ולראות מה קורה שמשתמשים בחפצים שונים ומניחים אותם על הדף.
אחרי לפני
אחרי לפני
אחרי לפני
אחרי לפני
אחרי לפני
איפה משיגים דפי ציאנוטייפ?
את דפי הציאנוטייפ (דף הדפס שמש) אפשר להשיג בארץ, אבל אחרי מחקר קצרצר באינטרנט גיליתי שהרבה יותר משתלם להזמין אותם מעלי אקספרס או אמזון. אני אישית הזמנתי מעלי אקספרס ותוך שבועיים קיבלתי אריזה עם כ-60 דפי שמש וזגוגית בגודל תואם.
איך מכינים פוטוגרמה / הדפסי שמש?
כאמור הכנת הפוטוגרמה עצמה היא מאד פשוטה, מניחים חפצים על דף, וחושפים אותו לשמש. אבל בכל זאת אם מפרקים את ההכנה לחלקים, יש את שלב התכנון ואת שלב הביצוע.
מהרגע שהדף נחשף לאור הוא כבר מתחיל להתכהות ולכן הביצוע צריך להיות מהיר. מכאן החשיבות של שלב התכנון.
שלב התכנון:
זה החלק היצירתי של הפעילות בו הילדים מלקטים את החפצים שירצו להשתמש בהם לאמנות שלהם. אני ממליצה לעשות ליקוט גם בבית וגם בטבע. לחפש צורות עם צלליות שונות, להבין מה עובד ומה לא. נסו דברים שקופים או לא אטומים כמו בקבוקים, זכוכיות או פלסטיק שקוף. נסו לראות מה קורה אם שמים את כף היד או הרגל על הדף. תהנו מהחיפוש ותקדישו לו זמן, זה חלק נכבד מהפעילות.
אחרי שאספתם את החפצים ליצירה צאו אל השמש כדי להתחיל בשלב הביצוע.
שלב הביצוע:
הוציאו את הדף המיוחד וסדרו עליו את החפצים בסדר הרצוי. אם השתמשתם בחפצים קלים כמו עלים או פרחים כדאי להניח מעל הדף את הזגוגית השקופה כדי להצמיד אותם לדף ולמנוע מהם לעוף ברוח.
כעת המתינו כ-5 דקות.
לאחר ההמתנה, הסירו את החפצים מהדף, ושטפו את הנייר תחת ברז של מים זורמים למשך דקה או שתיים. תוכלו לראות איך הדף הופך להיות יותר ויותר כחול והצללית הלבנה נהיית יותר ויותר ברורה.
הניחו את הדף להתייבשות.
האמנות שלכם מוכנה! מסגרו או תלו כקישוט בחדר.
איך יצאה הפוטוגרמה שלכם?
שתפו את התוצרים שלכם ותייגו אותנו באינסטגרם rayonot.kids@ עם #רעיונותלילדים #רעיונותליצירות
אם תרצו שאשתף את התוצר שלכם עם הקהילה של 'רעיונות', שלחו לי למייל תמונה עם השם והגיל שלכם.






OKTK was mentioned in a couple places, so I poked around out of curiosity more than anything. I’m not even trying to dive deep into any games right now—I just wanted to see if the site was annoying to use. Honestly, it’s pretty straightforward: the main navigation is easy to find, and I didn’t have to keep backtracking to figure out where stuff lived. What I noticed most is how the page content is broken up into neat sections instead of being one long wall of text, so skimming doesn’t feel like work. I only spent a few minutes clicking around, but it didn’t feel cluttered or confusing at all. The clean content blocks and clear menu placement are the…
LV88 mình cũng mới ghé thử vì thấy bạn bè nhắc hoài, vào chủ yếu xem bố cục chứ chưa kịp chơi gì. Lướt vài phút là thấy trang làm kiểu chia khối rõ ràng, nhìn không rối mắt, kéo xuống tới đâu hiểu tới đó. Mình để ý phần tải app iOS Android họ đặt khá dễ thấy nên ai cần thì khỏi phải mò trong menu. Chuyển qua lại giữa mấy mục cũng ổn, không bị lag hay nhảy trang khó chịu. Nói chung cảm giác như họ ưu tiên người mới vào xem nhanh cho nắm ý chính, đọc lướt vẫn hiểu. Mấy heading kiểu “tổng quan” nổi bật và các khối nội dung xếp gọn nên…
RR88 mình mới lướt thử vì thấy bạn bè nhắc, kiểu vào xem giao diện ra sao thôi chứ chưa kịp đào sâu gì. Cảm giác đầu tiên là trang làm khá thoáng, chia nội dung theo từng khối nên đọc không bị ngợp, kéo xuống là gặp mấy phần giới thiệu đặt ngay ngắn. Mình có để ý họ có nhắc chuyện hoạt động dưới quản lý Isle of Man, đoạn đó trình bày gọn nên đọc lướt vẫn hiểu ý chính. Thanh menu điều hướng cũng để chỗ dễ thấy, bấm qua lại không phải mò, với mấy box thông tin xếp theo cột nhìn sạch sẽ, chữ không bị dồn một cục. Nói chung chỉ mới xem…
GO99 cái vụ “hốt ngay 99k” nghe đúng kiểu tiêu đề hay dùng nên mình đọc lướt thử xem trang làm có tử tế không. Vào rồi mới để ý họ đặt phần giới thiệu tổng quan khá sớm, đọc vài dòng là biết nền tảng này xuất hiện từ 2018 và họ cứ xoay quanh chuyện trải nghiệm người dùng là chính, chứ không nhồi chữ lan man. Mình vốn hay dị ứng mấy câu kiểu “top đầu” vì chỗ nào cũng tự nhận, nhưng cách trình bày ở đây lại dễ chịu, nhìn mạch lạc nên mình vẫn ngồi xem thêm một lúc. Click qua lại mấy mục cũng nhanh. Quan trọng là các khối nội dung được…
789WIN mình thấy mọi người đang bàn về bố cục trang với cách điều hướng nên mình cũng tò mò bấm vào xem thử luôn, chủ yếu nhìn cách họ sắp xếp màn hình chứ không đọc kỹ nội dung hay gì. Menu để ngay chỗ dễ nhìn nên chuyển qua lại khá lẹ. Kéo xuống thì các phần được chia thành từng khối rõ ràng, nhìn là nhận ra đâu là khu thông tin, đâu là chỗ thao tác. Chữ với nền tương phản ổn nên đọc đỡ mỏi mắt. Nút bấm vừa phải. Không cần mất thời gian làm quen. Mình chỉ lướt vài phút rồi thoát thôi. Nhưng cách canh cột nhìn gọn, số liệu xếp thẳng…